Cấu tạo và nguyên lý hoạt động của máy nén loại piston?.
Cấu tạo và nguyên lý hoạt động của máy nén loại piston?.

Một cặp piston được gắn chặt với đĩa chéo cách nhau một khoảng 720 đối với máy nén có 10 xylanh và 1200 đối với loại máy nén 6 xilanh. Khi một phía piston ở hành trình nén, thì phía kia ở hành trình hút.
Nguyên lý hoạt động
   Khi trục quay và kết hợp với đĩa vát làm cho piston dịch chuyển qua trái hoặc qua phải. Kết quả làm môi chất bị nén lại. Khi piston qua trái, nhờ chênh lệch áp suất giữa bên trong xy lanh và ống áp suất thấp. Van hút được mở ra và môi chất đi vào xy lanh.
   Khi piston sang phải, van hút đóng lại và môi chất bị nén. Khi môi chất trong xy lanh cao, làm van đẩy mở ra. Môi chất được nén vào đường ống áp suất cao (van hút và van đẩy được làm kín và ngăn chặn môi chất quay trở lại).
   Nếu vì một lý do nào đó, áp suất ở phần cao áp của hệ thống lạnh quá cao, van an toàn được lắp trong máy nén sẽ xả một phần môi chất ra ngoài. Điều này giúp bảo vệ các bộ phận của hệ thống điều hòa.
   Van an toàn được thiết kế để hoạt động khi gặp tình huống khẩn cấp. Bình thường máy nén được ngắt bởi công tắc áp suất cao trong hệ thống điều khiển.
*Chức năng của bộ ngưng tụ? cấu tạo và nguyên lý hoạt động của bộ ngưng tụ?
Chức năng của bộ ngưng tụ.
   Công dụng của bộ ngưng tụ là làm cho môi chất lạnh ở thể hơi dưới áp suất và nhiệt độ cao, từ máy nén bơm đến, ngưng tụ thành thể lỏng
Cấu tạo
   Bộ ngưng tụ được cấu tạo bằng một ống kim loại dài uốn cong thành nhiều hình chữ U nối tiếp nhau, xuyên qua vô số cánh tản nhiệt mỏng. Các cánh tỏa nhiệt bám sát quanh ống kim loại. Kiểu thiết kế này làm cho bộ ngưng tụ có diện tích tỏa nhiệt tối đa và không gian chiếm chỗ là tối thiểu.

Cấu tạo của giàn nóng (Bộ ngưng tụ)
1. Giàn nóng 6. Môi chất giàn nóng ra
2. Cửa vào 7. Không khí lạnh
3. Khí nóng 8. Quạt giàn nóng
4. Đầu từ máy nén đến 9. Ống dẫn chữ U
5. Cửa ra 10. Cánh tản nhiệt
   Trên ô tô bộ ngưng tụ được lắp ráp ngay trước đầu xe, phía trước thùng nước tỏa nhiệt của động cơ, ở vị trí này bộ ngưng tụ tiếp nhận tối đa luồng không khí mát thổi xuyên qua do đang lao tới và do quạt gió tạo ra.
 Nguyên lý hoạt động
   Trong quá trình hoạt động, bộ ngưng tụ nhận được hơi môi chất lạnh dưới áp suất và nhiệt độ rất cao do máy nén bơm vào. Hơi môi chất lạnh nóng chui vào bộ ngưng tụ qua ống nạp bố trí phía trên giàn nóng, dòng hơi này tiếp tục lưu thông trong ống dẫn đi dần xuống phía dưới, nhiệt của khí môi chất truyền qua các cánh tản nhiệt và được 
luồng gió mát thổi đi. Quá tŕnh trao đổi khí này làm tỏa một lượng nhiệt rất lớn vào trong không khí, do bị mất nhiệt, hơi môi chất giảm nhiệt độ đến nhiệt độ bằng nhiệt độ bão hòa (hay nhiệt độ sôi) ở áp suất ngưng tụ thì bắt đầu ngưng tụ thành thể lỏng. Môi chất lạnh thể lỏng, áp suất cao này tiếp tục chảy đến bộ bốc hơi (giàn lạnh).
   Dưới áp suất bơm của máy nén, môi chất lạnh thể lỏng áp suất cao này chảy thoát ra từ lỗ thoát bên dưới bộ ngưng tụ, theo ống dẫn đến bầu lọc (hút ẩm). Giàn nóng chỉ được làm mát ở mức trung bình nên hai phần ba phía trên bộ ngưng tụ vẫn còn ga môi chất nóng, một phần ba phía dưới chứa môi chất lạnh thể lỏng, nhiệt độ nóng vừa vì đã được ngưng tụ.
*Nguyên lý hoạt động của mạch van tiết lưu loại thường theo sơ đồ?

Van tiết lưu loại thường
   Trong van tiết lưu loại thường, bộ phận cảm ứng nhiệt (đầu cảm ứng) được lắp ở ống ra của giàn lạnh. Có hai loại: Van tiết lưu cân bằng trong và van tiết lưu cân bằng ngoài, phụ thuộc vào nơi lấy tín hiệu áp suất hơi của giàn lạnh. Van tiết lưu cân bằng ngoài gồm có một ống cân bằng và một đầu cảm ứng nhiệt, nhưng có cùng hoạt động như van tiết lưu cân bằng trong.
   Khoang trên của màn chắn được nối với đầu cảm ứng nhiệt được điền đầy môi chất. Nhiệt độ tại cửa ra của giàn lạnh thay đổi làm cho áp suất của hơi chắn trên màn thay đổi. 
   Lưu lượng của môi chất được điều chỉnh khi kim van thay đổi. Điều đó xảy ra do sự chênh lệch lực tác dụng phía trên màng và phía dưới màng.
* Nguyên lý hoạt động
  Khi nhiệt độ tại cửa ra của giàn lạnh cao (tải nhiệt lớn), môi chất nhận được một lượng nhiệt lớn từ không khí trong xe. Điều đó làm cho quá trình bay hơi hoàn toàn diễn ra sớm hơn và làm tăng nhiệt độ của môi chất tại cửa ra của giàn lạnh.
   Khi cả nhiệt độ và áp suất của đầu cảm ứng nhiệt tăng, màn dịch chuyển xuống phía dưới, đẩy kim van xuống. Do đó kim van mở ra và cho một lượng lớn môi chất đi vào trong giàn lạnh. Điều đó làm tăng lưu lượng của môi chất tuần hoàn trong hệ thống, bằng cách đó làm tăng năng suất lạnh.
   Khi nhiệt độ tại cửa ra của giàn lạnh thấp (tải nhiệt nhỏ), môi chất nhận được một lượng nhiệt nhỏ từ không khí trong xe. Quá trình bay hơi không hoàn toàn, làm giảm nhiệt độ của môi chất lạnh tại cửa ra của giàn lạnh.
   Khi cả nhiệt độ và áp suất của đầu cảm ứng nhiệt đều giảm, màn dịch chuyển lên phía trên, kéo kim van lên. Điều đó làm kim van đóng lại và giới hạn lưu lượng môi chất đi vào trong giàn lạnh. Điều đó làm giảm lưu lượng môi chất tuần hoàn trong hệ thống, bằng cách đó làm giảm năng suất lạnh.
   Một số xe không sử dụng van bốc hơi mà sử dụng ống tiết lưu cố định. Nó là một đường ống có tiết diện cố định, khi môi chất qua ống tiết lưu thì áp suất của môi chất sẽ bị giảm xuống.
*Công dụng và cấu tạo của bộ đồng hồ đo áp suất hệ thống điều hòa ô tô theo hình sau?
Bộ đồng hồ đo áp suất hệ thống điều hòa ô tô
   Bộ đồng hồ đo áp suất hệ thống điện lạnh là dụng cụ thiết yếu nhất của người thợ điện lạnh. Nó được thường xuyên sử dụng trong các việc: Xả ga, nạp ga, hút chân không và phân tích chẩn đoán hỏng hóc của hệ thống điện lạnh ôtô.
   Mặt đồng hồ được chia nấc theo đơn vị PSI hay kg/cm2.


Các đặc điểm
1) Các van 3, 4ở phía trước đồng hồ là các tay vặn van LO cho van thấp áp và HI cho van phía cao áp. Đối với cả hai van, việc mở và đóng có thể được thực hiện một cách hiệu quả chỉ bằng cách xoay núm một vòng.
2) Bằng cách dùng đầu nối 5, 6, 7 (với lõi van bên trong) nhô ra từ phía bên trái của đồng hồ, việc hút khí và nạp ga có thể được tiến hành một cách có hiệu quả.

 
Hình 6.2. Gá lắp thiết bị kiểm tra
     3) Các tay vặn và các ống nạp có màu sắc khác nhau để cho phép thao tác nhanh mà không gây nguy hiểm do việc lắp nhầm phía cao áp, thấp áp và phía nạp
Đầu ống nối bố trí giữa bộ hồ được sử dụng cho cả đồng hồ thấp áp và cao áp mỗi khi rút chân không hoặc nạp môi chất lạnh vào hệ thống. Khi chưa sử dụng nên nút kín đầu nối này.
Các ống nạp ga.
Các ống nối màu xanh biển màu đỏ và xanh lá dùng để nối liên lạc bộ đồng hồ với hệ thống lạnh. Các ống phân biệt bởi màu màu đỏ, xanh lá cây và xanh biển. Như qui định chung, ống xanh biển được dùng ở phía thấp áp, ống xanh lá cây được dùng ở phía nạp và ống đỏ  cho phía cao áp.Bên trong các đầu ống nối có trang bị kim chỉ. Khi ráp nối vào đầu van sửa chữa của hệ thống điện lạnh, kim chỉ sẽ ấn kim van mở thông mạch cho áp kế chỉ áp suất của môi chất lạnh.Khi nạp ga vào máy nén trong khi 
máy nén đang hoạt động, phải nạp từ phía thấp áp, nhưng nếu dùng nhầm ống nạp phía cao áp cho ống nạp phía thấp áp và van phía thấp áp mở để nạp từ phía thấp áp, ga cao áp sẽ chảy ngược vào bình chứa ga làm bình chứa có thể bị nổ.
Khi không dùng bộ đồng hồ nữa, lắp đầu ống vào đầu nối dự trữ của ống nạp ga.

 BÀI VIẾT T6/2022 T. QUỲNH